چرتکه‌یار چرتکهیاراین سطح بخشی از دوره‌ی ۲۰ سطحیِ آموزش چرتکه است و زیرِ «بخش دوم — روش نوین» قرار می‌گیرد. مطلب در ۴ بخشِ کوتاه ارائه می‌شود؛ هر بخش یک مفهومِ تازه را با مثالِ زنده روی چرتکه‌ی تعاملی نشان می‌دهد و در پایان یک خودسنجیِ کوتاه هست.
متمم پنجِ هر عدد از ۱ تا ۴، عددی است که با آن جمع شود و ۵ بسازد: ۱ با ۴ و ۲ با ۳ جفت‌اند. این تکنیک در کلاسهای چرتکه «دوست کوچک» هم نامیده می‌شود. وقتی برای اضافه کردن یک عدد مهرهی پایینیِ کافی ندارید اما مهرهی بالایی هنوز آزاد است، مهرهی بالایی را نزدیک میکنید و متممِ همان عدد را از مهره‌های پایینی کم میکنید.
۳ + ۴ را با متمم پنج حساب کنید.
پاسخ: مهرهی بالایی و دو مهرهی پایینی، یعنی ۷. تفریق هم همین‌طور است: برای ۷ − ۳ = ۴، مهرهی بالایی را دور کنید (−۵) و دو مهرهی پایینی اضافه کنید (+۲).
| عددی که می‌خواهید اضافه کنید | متمم پنج | حرکت روی چرتکه |
|---|---|---|
| ۱ | ۴ | +۱ = +۵ − ۴ |
| ۲ | ۳ | +۲ = +۵ − ۳ |
| ۳ | ۲ | +۳ = +۵ − ۲ |
| ۴ | ۱ | +۴ = +۵ − ۱ |
بله. «دوست کوچک» نامِ رایجِ همین تکنیک در کلاسهای چرتکه است؛ «دوست» یعنی عددی که با آن جمع شود و ۵ بسازد.
۱ با ۴ و ۲ با ۳. برای اضافه کردن یک عدد، مهرهی بالایی را نزدیک و جفتِ آن عدد را کم میکنید؛ برای کم کردن، برعکس.
به ترتیب بپرسید: آیا مهرهی کافی برای حرکت مستقیم دارم؟ اگر نه، آیا مهرهی بالایی آزاد است و نتیجه از ۹ بیشتر نمیشود؟ اگر بله، متمم پنج؛ در غیر اینصورت متمم ده.
وقتی این سطح را تمام کردید، همان مهارت را با یک آزمونِ زمان‌دار امتحان کنید — روی هر سوال یک دکمه‌ی «راهنما» هست که حلِ همان سوال را قدم‌به‌قدم روی چرتکه نشان می‌دهد.
در حال آمادهسازی پنل شما…